NASA-nın Deep Space Network (DSN) şəbəkəsinin 2005–2024-cü illərə aid jurnallarının analizi yadplanetli sivilizasiyaların axtarışı yanaşmasını dəyişir. Alimlər müəyyən ediblər ki, DSN vasitəsilə ötürülən radiosiqnallar aydın istiqamətlidir və xaotik xarakter daşımır. Onlar əsasən Günəş sisteminin planetlərinin hərəkət etdiyi ekliptika müstəvisinə, həmçinin Marsa və Yer ilə Günəş arasında yerləşən L1/L2 Laqranj nöqtələrinə yönəlir.

Azmedinfo.az "Nauka Mail"ə istinadən yazır ki, bu kəşf əsasən əgər hansısa hipotetik sivilizasiya Yer radiodalğalarını Marsla birləşmə anında müşahidə etsə, siqnalı 77% ehtimalla qeydə ala bilər. Bu isə təsadüfi siqnal tutmaq şansından 400 000 dəfə yüksəkdir.

Araşdırmalar göstərir ki, Yerdən göndərilən güclü radiosiqnallar yadplanetlilərlə ünsiyyət üçün nəzərdə tutulmayıb. Onlar, əsasən, kosmik aparatlara komanda ötürülməsi və Mars missiyaları ilə məlumat mübadiləsi kimi rutin fəaliyyətlərin nəticəsidir. DSN-in iş prinsiplərinin analizi təsdiqləyib ki, sistemin fəaliyyəti planetlərə yönəlmiş rabitə ilə sıx bağlıdır. Bu da həmin anları kənar müşahidəçilər üçün daha nəzərəçarpan edir.

Alimlər SETI proqramı üçün praktik tövsiyələr də irəli sürüblər. Onların fikrincə, müşahidələr planetlərin birləşmə dövrlərində və tranzit zonalarında (ETZ) aparılmalıdır. Bu yanaşma DSN-ə bənzər infrastrukturdan istifadə edən sivilizasiyaların aşkarlanma şansını artırır.

Tədqiqat DSN jurnallarının kosmik aparatların mövqeləri ilə müqayisəsinə əsaslanaraq Yerin radiodalğalarının ən çox nəzərə çarpdığı dövrlər və istiqamətlərin xəritəsini yaratmağa imkan verib. Hazırkı radioteleskoplar vasitəsilə potensial siqnallar 7 parsekədək (təxminən 23 işıq ili) məsafədən aşkar edilə bilər.

Yeni ekzosistemlərin, xüsusilə tranzit üsulu ilə müşahidə olunan planetlərin kəşfi ilə radiomonitorinq imkanları daha da genişlənəcək. Tezliklə istifadəyə veriləcək Nancy Grace Roman teleskopunun bir çox yeni namizəd obyektlərin müəyyən edilməsində mühüm rol oynayacağı gözlənilir.

Maraqlıdır ki, siqnalların əsasən ekliptika boyunca, iri planetlər və Laqranj nöqtələri istiqamətində cəmlənməsi onların təsadüfi paylanmadığını göstərir. Təkrarlanan mühəndis prosesləri siqnallarda nəzərəçarpan iz buraxır və bu izlər ən asan planetlərin orbital konfiqurasiyası ilə üst-üstə düşən vaxtlarda aşkarlanır.

Beləliklə, SETI strategiyası təsadüfi və səmərəsiz müşahidə aralıqlarının qarşısını ala bilər. Əgər yadplanetli sivilizasiyalar DSN-ə bənzər rabitə sistemlərindən istifadə edirlərsə, onların texnoloji izləri ən çox planetlərarası əməliyyatlar və tranzit konfiqurasiyaları ilə bağlı məkan və zamanlarda nəzərə çarpacaq. Bu isə avadanlıq və müşahidə cədvəllərini yadplanetli həyat axtarışında əsas alətlərə çevirir.