Dünyanın müxtəlif ölkələrindən 100 mindən çox gəncin iştirak etdiyi araşdırma göstərib ki, 13 yaşından əvvəl ağıllı telefona sahib olmaq, erkən gənclik dövründə ciddi psixi sağlamlıq problemləri ilə əlaqəlidir.

Azmedinfo.az "TRT Haber"ə istinadən yazır ki, nəticələrə görə, bu yaşda telefondan istifadə edənlər 18–24 yaş arasında intihar düşüncələri, aqressiya, reallıqdan uzaqlaşma, emosional nəzarətin zəifləməsi və özünə dəyər hissinin aşağı olması kimi çətinliklərlə üzləşirlər.

Mütəxəssislər bu neqativ nəticələrin əsas səbəbləri arasında erkən yaşda sosial şəbəkələrdən istifadə, kiberzorakılıq, yuxu rejiminin pozulması və ailə münasibətlərində zəifləməni göstərirlər. Məsələn, 13 yaşında telefon sahibi olanların psixi sağlamlıq göstəricisi orta hesabla 30, 5 yaşında telefon sahibi olanların isə cəmi 1 olub.

Tədqiqatı aparan Sapien Labs şirkətinin baş alimi Dr. Tara Thiagarajan, alkoqol və tütünə tətbiq olunan məhdudiyyətlərə bənzər yanaşma ilə 13 yaşdan kiçik uşaqların ağıllı telefona çıxışının məhdudlaşdırılmasının vacibliyini bildirib:“İnkişaf edən zehinlər onlayn mühitdən daha dərindən təsirlənir. Buna görə də siyasətçilərin ehtiyatlı mövqe sərgiləməsi zəruridir”.

Araşdırmada qeyd olunur ki, bəzi dövlətlər artıq uşaqların telefon istifadəsinə məhdudiyyətlər tətbiq edib. Fransa, Hollandiya, İtaliya və Yeni Zelandiya məktəblərdə mobil telefonlara qadağa qoyub. ABŞ-da isə Nyu-York, Alabama və Oklahoma kimi ştatlar oxşar məhdudiyyətlər tətbiq etməyə başlayıblar. Hollandiya hökumətinin apardığı araşdırma bu qadağaların şagirdlərin diqqətini toplama qabiliyyətini artırdığını göstərib.

Mütəxəssislərin müəyyən etdiyi dörd prioritet sahə:

Rəqəmsal savadlılıq və psixi sağlamlıq təhsilinin məcburi edilməsi;
13 yaşdan aşağı sosial media istifadəsinin izlənməsi və texnologiya şirkətlərinin məsuliyyət daşıması;
Sosial şəbəkələrə girişin yaşa görə məhdudlaşdırılması;
Telefon istifadəsinə mərhələli qadağaların tətbiqi.

Alimlərin sözlərinə görə, dəqiq səbəb-nəticə əlaqəsi tam sübut olunmasa da, əldə edilən qlobal miqyaslı nəticələr gözardı edilə bilməyəcək qədər ciddi göstəricilərdir. Erkən yaşda ağıllı telefon istifadəsi gələcəkdə fərdi rifah və cəmiyyətin sabitliyi üçün dərin mənfi təsirlər yarada bilər.