Havanın güclü çirklənməsi qəfil ürək dayanması ehtimalını artırır.

Azmedinfo.az xəbər verir ki, bu nəticə Milan Politexnik Universitetinin əməkdaşlarından ibarət bir qrupun apardığı və Global Challenges (GC) jurnalında dərc olunan araşdırmada qeyd olunur.

Tədqiqatçılar 3 il ərzində Lombardiyada baş vermiş 37 613 xəstəxanadankənar ürək dayanması hadisəsini analiz ediblər. Hər bir hadisə üçün sutkalıq hava çirkləndirici maddələrin konsentrasiyası müəyyən edilib. Bu prosesdə Avropanın Copernicus peyk proqramından əldə olunan məlumatlar kömək edib.

Araşdırmada alimlər PM2.5 və PM10 adlı ən xırda hava hissəciklərinin təsirini öyrəniblər. Bu hissəciklərin diametri uyğun olaraq 2,5 və 10 mikrometrdən kiçikdir və onlar tənəffüs yollarına dərindən nüfuz edərək iltihabi reaksiyalara səbəb olurlar. Mütəxəssislər həmçinin azot dioksidi, ozon və qarbonmonoksidin konsentrasiyasını da izləyiblər. Tədqiqat qrupu tərəfindən hazırlanmış məkan-zaman statistik modelləri çirklənmə səviyyələrindəki dəyişikliklərin yaxın günlərdə ürək dayanması riskləri ilə necə əlaqəli olduğunu müəyyən etməyə imkan verib.

Ən güclü əlaqə azot dioksidi ilə müşahidə olunub. Onun konsentrasiyası hər kubmetr üçün 10 mikroqram artdıqda, növbəti 96 saat ərzində qəfil ürək dayanması riski 7% yüksəlib. Bərk hissəciklərin də təsiri qeydə alınıb: PM2.5 üçün risk artımı 3%, PM10 üçün isə 2,5% təşkil edib.

Effekt gözlənildiyi kimi şəhər ərazilərində daha aydın görünür, lakin müəyyən olunan əlaqələr şəhərdən kənarda da qismən özünü göstərir. Risklər xüsusilə isti mövsümdə artır, çünki yüksək temperatur çirkləndirici maddələrin təsirini gücləndirir.