Tədqiqatçılar 10 mindən çox insanın məlumatlarını təhlil edərək belə qənaətə gəliblər ki, çirkli atmosferin uzunmüddətli təsiri motor neyron xəstəliyi riskini artırır. Bu, nadir rast gəlinən, lakin ağır gedişatlı neyrodegenerativ xəstəlikdir.
Azmedinfo.az "JAMA Neurology" elmi jurnalında dərc olunan araşdırmanın nəticələrinə diqqət çəkib.
Alimlər sınaqdan keçirilən şəxslərin diaqnoz qoyulmazdan on il əvvəl yaşadıqları yerlərdə havanın çirklənmə səviyyəsini öyrəniblər. Mütəxəssislər əsasən avtonəqliyyatla əlaqəli olan azot-dioksid və narın asılı hissəciklərə xüsusi diqqət yetiriblər. Məlum olub ki, hətta çirklənmə səviyyəsi aşağı olduqda belə, motor neyron xəstəliyinin inkişaf ehtimalı ekoloji cəhətdən təmiz mühitlə müqayisədə 20–30 faiz daha yüksəkdir.
Xəstəlik artıq diaqnoz qoyulduğu təqdirdə isə, çirkli havanın uzunmüddətli təsiri xəstəliyin daha sürətli irəliləməsi ilə birbaşa bağlı olub. Belə ki, bu insanlarda hərəkət və tənəffüs funksiyalarının pisləşməsi, vaxtından əvvəl ölüm riski və süni tənəffüs cihazına ehtiyac halları daha çox müşahidə edilib.
Müəlliflər vurğulayırlar ki, bu əlaqənin dəqiq mexanizmləri hələ tam aydın deyil. Xəstəliyi tətikləyən potensial amillər kimi xroniki iltihab, çirklənmənin ağciyərlərə mənfi təsiri və sinir sisteminin bəzi şöbələrinin yüksək həssaslığı göstərilir.
Lakin ümumi nəticə birmənalıdır. Havanın keyfiyyəti təkcə ürək-damar və tənəffüs sisteminə deyil, həm də birbaşa sinir sisteminə təsir edir.
-
"Multidisiplinar Radiologiya Forumu" keçiriləcəkƏn çox oxunanlar30 May 2026470
-
Təxirə salmayın, bəhanələri kənara qoyun və sağlamlığınız üçün indi hərəkətə keçin!Ən çox oxunanlar02 İyun 2026168
-
Uşaqlar nə qədər çörək yeyə bilər? – Pediatr izah etdiƏn çox oxunanlar01 İyun 2026152
-
Uşaqların sağlamlığı gələcəyimizin təminatıdırƏn çox oxunanlar01 İyun 2026144
-
Respublika QİÇS-lə Mübarizə Mərkəzi Şamaxı liseylərində maarifləndirmə tədbiri keçiribƏn çox oxunanlar29 May 2026134
-
30 may - Beynəlxalq Dağınıq Skleroz GünüdürƏn çox oxunanlar30 May 2026132
-
Müqəddəs Qurban Bayramınız Mübarək! - Bayram süfrəsində sağlamlığımızı necə qoruyaq?Ən çox oxunanlar27 May 2026128
-
ÜST rəsmisi: “Tibbi Rəqəmsal Əkiz Sistemi” operativ səhiyyə mühiti yaradacaqƏn çox oxunanlar03 İyun 2026122
-
“Ağ Libas, Böyük Addımlar”- 5 ilin hesabatıƏn çox oxunanlar03 İyun 2026116
-
29 May Ümumdünya Sağlam Qidalanma GünüdürƏn çox oxunanlar29 May 2026114
-
Hepatit viruslarının qaraciyərə təsiri - B və C növləri niyə daha təhlükəlidir?Ən çox oxunanlar02 İyun 2026108
-
Vertebra Onurğa Tibb Mərkəzi müasir və qeyri-cərrahi üsullarla onurğa problemlərinə son qoyurƏn çox oxunanlar02 İyun 2026108
-
“Tibbi Rəqəmsal Əkiz Sistemi”nin (TRƏS) təqdimat mərasimi başlayıbƏn çox oxunanlar03 İyun 2026106
-
D vitamini hər kəsdə diabet riskini azaltmır - Hər şey genetikamızdan asılıdır!Ən çox oxunanlar29 May 2026102
-
Kəskin daşlı xolesistitdən əziyyət çəkən pasiyent laparoskopik üsulla uğurlu əməliyyat keçdiƏn çox oxunanlar04 İyun 2026100
-
Sosial şəbəkələrdəki "dəriyə qulluq trendləri" xərçəng riski yarada bilərƏn çox oxunanlar04 İyun 202698
-
Səhiyyə naziri yeni rəqəmsal platformanın strateji üstünlüklərini açıqlayıbƏn çox oxunanlar03 İyun 202696
-
ÜST rəhbərindən sərhəd məhdudiyyətləri ilə bağlı Ebola açıqlamasıƏn çox oxunanlar30 May 202694
-
Ümumdünya Ətraf Mühit Günüdür – Ekspertlərdən sağlamlıq tövsiyələriƏn çox oxunanlar05 İyun 202684
-
Səhiyyə naziri: Tibdə rəqəmsal texnologiyalar və süni intellekt kursları keçiriləcəkƏn çox oxunanlar03 İyun 202678