Azərbaycan Tibbi İnformasiya və Səhiyyə Portalı
29 Aprel 2026, Çərşənbə, 06:29
Əlaqə vasitələri
Bizimlə əlaqə
Orqanizmdə gizli disbalans: Hansı əlamətlər təhlükə siqnalıdır? – Endokrinoloq Fərhad Burzu açıqladı
04 Mart 2026
266
Orqanizmdə gizli disbalans: Hansı əlamətlər təhlükə siqnalıdır? – Endokrinoloq Fərhad Burzu açıqladı

Yuxu prosesinin tənzimlənməsi bədənimizin daxili saatı və hormonal balansı ilə birbaşa bağlıdır. Sağlam bir insanın yuxuya getmə müddəti və yuxu keyfiyyəti onun ümumi sağlamlıq vəziyyətinin mühüm göstəricisidir.

 

Azmedinfo.az xəbər verir ki, endokrinoloq həkim Fərhad Burzunun sözlərinə görə, yuxuya getməkdə çətinlik çəkmək və ya dərhal dərin yuxuya dalmaq bədənin endokrin sistemindəki müəyyən disbalansın xəbərçisi ola bilər. Bir çox hallarda insanlar bunu sadəcə yorğunluq və ya stresslə əlaqələndirsələr də, problemin kökündə daha dərin fizioloji amillər dayanır.

 

"Xüsusilə qalxanvari vəzin fəaliyyətindəki pozuntular bu prosesə birbaşa təsir göstərən əsas faktorlardan biridir. Qalxanvari vəzin həddindən artıq aktiv olması, yəni hipertiroidizm yuxusuzluğa, həyəcan hissinə və ürək döyüntüsünün artmasına səbəb olur. Əksinə, vəzin funksiyasının aşağı düşməsi, yəni hipotiroidizm zamanı insan gün ərzində özünü həddindən artıq yorğun hiss edir və hər fürsətdə yuxuya meyilli olur", - deyə həkim qeyd edib.

 

Həkim vurğulayıb ki, yuxunun idarə olunmasında melatonin və kortizol hormonları da mühüm rol oynayır: "Axşam saatlarında melatoninin artması bədəni istirahətə hazırlayır, lakin qanda maqnezium, D vitamini və B qrupu vitaminlərinin çatışmazlığı bu hormonun sintezinə ciddi maneələr yarada bilər. Digər tərəfdən, xroniki stress nəticəsində kortizol səviyyəsinin yüksək qalması insanın beyin dalğalarını aktiv saxlayaraq yuxuya getmə müddətini xeyli uzadır. Bu vəziyyət bədənin bərpa prosesini ləngidir və immun sistemini əhəmiyyətli dərəcədə zəiflədir".

 

Keyfiyyətli yuxu üçün yalnız xarici mühit faktorlarını düzəltməyin kifayət etmədiyini deyən ekspert, bildirib ki, otağın qaranlıq və sərin olması vacibdir, lakin daxili metabolik proseslərin də qaydasında olması şərtdir. Əgər yuxu problemləri uzun müddət davam edərsə və gündəlik həyat keyfiyyətinə mənfi təsir göstərərsə, mütləq qanda şəkərin səviyyəsi, insulin dirənci və mineral balansı yoxlanılmalıdır.

 

"Unutmaq olmaz ki, yuxu lüks deyil, bədənin özünü yeniləməsi üçün ən təbii və zəruri ehtiyacıdır. Sağlam bir yuxu rejimi uzunömürlülüyün və zehni gümrahlığın əsas təməlini təşkil edir", - həkim əlavə edib.

Ən çox oxunanlar