Alimlər qədim dünyanın aromalarını yenidən yaratmaq məqsədilə mətn mənbələri və elmi metodlardan istifadə etməyə qərarlıdırlar. Son illərdə, xüsusilə koronavirus pandemiyası dövründə, ətraf mühitin qavranılması vasitəsi kimi qoxu üzərində aparılan tədqiqatlar aktuallaşıb.
Azmedinfo.az "Planet today" nəşrinə istinadən yazır ki, Almaniyadan olan bir tədqiqat qrupu min illər əvvəl mövcud olmuş qoxuların bərpasına diqqət yönəldib.
Maks Plank Cəmiyyətinin Dünya Tarixi İnstitutunun məlumatına görə, qoxular insan qavrayışında mühüm rol oynayır. Lakin bu qoxulara səbəb olan üzvi maddələr zamanla yox olur və bu da arxeoloqlara onları analiz etmək üçün çox az imkan verir.
Alimlər bu problemi həll etmək üçün çoxşaxəli yanaşma tətbiq edirlər. Bu yanaşma təkcə metabolomika və proteomika kimi — zülal tərkibini araşdıran elmləri deyil, həm də qədim mətnləri, reseptləri və ritualların təsvirlərini əhatə edir. Bu məlumat mənbələri qədim dövrlərdə mövcud olmuş, gündəlik həyat və adət-ənənələri əks etdirən aromatik palitranı bərpa etməyə kömək edə bilər.
Tədqiqatın nəticələrinin qiymətləndirilməsi hələ qarşıdadır, lakin Orta əsrlər Avropasının qoxularına dair aparılan ilkin araşdırmalar göstərir ki, həmin dövrün aromaları həmişə xoş olmayıb. Buna görə də, bəzən bəzi qoxuların tarixdə qalması və müasir dövrə qayıtmaması daha məqsədəuyğun ola bilər.
-
Maternal sağlamlıq və hamiləlik ağırlaşmaları üzrə multidissiplinar konfrans keçiriləcəkƏn çox oxunanlar14 Aprel 2026312
-
Mütəxəssislər süd vəzi xərçənginin diaqnostikasına dair canlı praktik məşğələdə bir araya gəldilərƏn çox oxunanlar21 Aprel 2026220
-
Qida borusu və mədə xərçəngində Azərbaycan və Türkiyə həkimlərinin təcrübə mübadiləsi yeni mərhələ açırƏn çox oxunanlar20 Aprel 2026206
-
Ana sağlamlığına və gələcəyə vurulan ağır zərbə - Selektiv abortƏn çox oxunanlar18 Aprel 2026206
-
Talassemiyasız həyat naminə könüllü qanvermə aksiyasıƏn çox oxunanlar14 Aprel 2026202
-
Körpələr evi işçilərinin əməkhaqları artırıldıƏn çox oxunanlar16 Aprel 2026198
-
“Talassemiyasız həyat naminə” proqramı çərçivəsində könüllü qanvermə aksiyasıƏn çox oxunanlar17 Aprel 2026184
-
Onkoloq mədə xərçəngində sağalma şansını artıran innovativ metodları sadaladıƏn çox oxunanlar20 Aprel 2026182
-
D vitamini səviyyəsinin optimal həddə saxlanılması gələcəkdə demensiya riskindən qoruyurƏn çox oxunanlar22 Aprel 2026178
-
Təranə Tağı-zadə: Neyroinkişaf pozuntuları olan pasiyentlərin diaqnostika və reabilitasiyasında multidissiplinar komanda yanaşması olduqca zəruridirƏn çox oxunanlar22 Aprel 2026176
-
Katarakta əməliyyatı icbari tibbi sığorta hesabına qarşılanırƏn çox oxunanlar17 Aprel 2026170
-
AMEA-da ABŞ-ın qlobal səhiyyə təhlükəsizliyi üzrə nümayəndələri ilə görüşƏn çox oxunanlar16 Aprel 2026160
-
Leyla Əliyevanın təşəbbüsü ilə Albaniyada Xəstəxana Mərkəzinin pediatrik sedasiya otağı istifadəyə verilibƏn çox oxunanlar16 Aprel 2026160
-
Gələcəyin sağlamlığını birlikdə quraq! - “Qadın Sağlamlığı Mərkəzi” İctimai BirliyiƏn çox oxunanlar15 Aprel 2026160
-
15 aprel – Ekoloji Bilik GünüdürƏn çox oxunanlar15 Aprel 2026156
-
Akademik Zərifə xanım Əliyevanın anım günündə aksiyaƏn çox oxunanlar16 Aprel 2026154
-
Azərbaycanda böyrək transplantasiyası və nefrologiyanın inkişaf istiqamətləri müzakirə olunduƏn çox oxunanlar22 Aprel 2026154
-
17 Aprel – Ümumdünya Hemofiliya GünüƏn çox oxunanlar17 Aprel 2026146
-
Regenerativ təbabətin müasir səhiyyə sistemində əhəmiyyəti müzakirə edilibƏn çox oxunanlar20 Aprel 2026146
-
22 Aprel – Beynəlxalq Yer Kürəsi GünüdürƏn çox oxunanlar22 Aprel 2026140