Azərbaycan Tibbi İnformasiya və Səhiyyə Portalı
24 İyul 2026, Cümə, 05:04
Əlaqə vasitələri
Bizimlə əlaqə
Azərbaycan mətbuatı və səhiyyəsinin 150 illik tərəfdaşlığı - "Əkinçi"nin qoyduğu sağlam irs
14 May 2025
568
Azərbaycan mətbuatı və səhiyyəsinin 150 illik tərəfdaşlığı - "Əkinçi"nin qoyduğu sağlam irs

Bu il Azərbaycan mətbuatının banisi Həzən bəy Zərdabinin yaratdığı “Əkinçi” qəzetinin 150 illik yubileyi qeyd olunur. 1875-ci il iyulun 22-də nəşr olunaraq milli mətbuatımızın bünövrəsini qoyan bu kiçik lakin məzmunlu qəzet, təkcə siyasi, iqtisadi və sosial həyatla bağlı deyil, eyni zamanda tibb və səhiyyə mövzularına da önəm vermişdi. Bu baxımdan, “Əkinçi” qəzeti Azərbaycan mətbuatı və səhiyyəsinin 150 illik ortaq missiyasının da əsasını qoymuş sayılır.

Azmedinfo.az Azərbaycan mətbuatı və səhiyyəsinin 150 illik tərəfdaşlığı mövzusuna həsr olunmuş “150 il tərəfdaşlıq” adlı xüsusi bölmədə silsilə yazıları izləyiciləri ilə paylaşır.

 

Həzən bəy Zərdabi maarifpərəst ziyalı kimi xalqın savadlanması, maariflənməsi və cəhalətlə mübarizəsində təhsilin yanında tibb və gigiyena məsələlərinə də özəl diqqət ayırırdı. “Əkinçi” qəzetinin ilk nömrələrindən etibarən xolera, tif, çəçələk, taun kimi o dövrün məhvedici infeksiyaları barədə maarifləndirici yazılar qəzetdə dərc edilirdi. Zərdabi xalqı gigiyenaya riayət etməyə, təmiz su istifadəsinə, uşaq və qadın səhiyyəsinə dair müraciətlərlə maarifləndirməyə çalışırdı. Bu, o dövrdə Avropada yeni-yeni formalaşan ictimai səhiyyə əsaslarının Cənubi Qafqaz məkanında ilk əksini tapması kimi qiymətləndirilə bilər.

 

Zərdabinin yolunu davam etdirmiş çoxsaylı ziyalılar “Kaspi”, “Həyat”, “Tərəqqi”, “Molla Nəsrəddin” kimi mətbuat orqanlarında tibb və səhiyyəyə dair yazıları dərc etdirirdilər. Cəlal Qaryağdı, Mirmuhsin Nəvvab, Abdulla Şaiq kimi ziyalıların yazılarında məhz maarifləndirmə, sanitariya və gigiyena əsasları təbliğ olunub.

 

XX əsrin əvvəllərində Bakıda çap olunan "Yeni iqbal", "Azərbaycan", "Kommunist" qəzetləri sovet dönəmində səhiyyənin nailiyyətlərini, elmi yenilikləri və peyvənlərə dair məlumatları yayaraq xalqı maarifləndirib. Xüsusən 1930-40-cı və 1950-ci illərdə qəzet səhifələrində vəba, malyariya, və ya difteriyaya dair yazılara rast gəlirik.

 

Müasir Azərbaycan mətbuatı da bu irsi davam etdirir. "Azərbaycan", "Respublika", "Xalq qəzeti", "İki sahil", "525-ci qəzet", "Elm" eləcə də Azərtac, APA, Report kimi informasiya agentlikləri səhiyyə xəbərlərini daim işıqlandırır. Eyni zamanda, son illərdə fəaliyyətə başlayan tibbi informasiya saytları, o cümlədən "Azmedinfo.az", səhiyyə sahəsində media partnyorluğun yeni mərhələsini formalaşdırır.

 

Zaman dəyişsə də, məqsəd dəyişməyib. Sağlam cəmiyyət quruculuğu məramı ilə "Əkinçi"nin qoyduğu bu maarifləndirici yol, səhiyyə və mətbuatın ortaq dəyəri olub. 150 illik bu birgə yol təkcə peşkər jurnalistika tariximiz deyil, eyni zamanda ictimai saglamlıq tariximiz kimi qiymətləndirilməlidir.

Ruslan Kərimov

Ən çox oxunanlar