Alimlər xəbərdarlıq edirlər ki, qida rasionumuz gələcəkdə düçar olacağımız xroniki xəstəliklərin sayını müəyyənləşdirir.
Azmedinfo.az son isveçli alimlərin apardığı tədqiqata istinadla xəbər verir ki, sağlam qidalanma, məsələn, bitki, balıq, doymamış yağlarla zəngin olan Aralıq dənizi pəhrizi yaşlılarda demensiya və s. kimi xroniki xəstəliklərin inkişafını ləngidə bilər. Emal olunmuş ət və şəkərlə zəngin iltihablı pəhrizlər tamamilə əksinə, bu xəstəliklərin inkişafını sürətləndirə bilər.
İsveçin Karolinska İnstitutunun tədqiqatçıları dörd pəhrizə istinad edərək qida rasionunun yaşlı insanlarda xroniki xəstəliklərə necə təsir etdiyini araşdırıblar.
Tədqiq olunan pəhrizlərdən üçü özündə tərəvəzləri, meyvələri, tam taxılları, qoz-fındıq və paxlalıları, doymamış yağları ehtiva edən sağlam qidalanma rasionu olub. Bu pəhrizlər şirniyyatın, qırmızı ətin, emal olunmuş ət məhsullarının və yağ/marqarin istehlakının azaldılmasına meyl edir.
Dördüncü pəhriz, isə qırmızı ətdən, emal edilmiş ət və taxıl məhsullarından, şəkərli içkilərdən ibarət olan, tərəvəz, çay və qəhvənin daha az qəbul edildiyi iltihablı rasiondan ibarət olub.
Tədqiqatçılar 15 il ərzində İsveçdə yaşı 60 və daha yuxarı olan 2400 şəxsin qida rasionunu və onların xroniki xəstəliklərini izləyiblər.
Araşdırma qida qəbulu tezliyini, dörd pəhriz nümunəsinə riayət edilib-edilməməsinin öyrənilməsinə, həmçinin dörd modelə – empirik, pəhriz, iltihab indeksi, alternativ Aralıq dənizi pəhrizi uyğunluq modelinə əsaslanan sorğu əsasında aparılıb.
Multimorbidlik xroniki xəstəliklərin sayı kimi müəyyən edilib və orqan sistemləri – dayaq-hərəkət, ürək-damar və sinir sistemi xəstəlikləri üzrə qruplaşdırılıb.
Tədqiqatın nəticələri göstərir ki, sağlam qidalanmaya üstünlük verən şəxslərdə ürək-damar xəstəlikləri və demensiya kimi xroniki xəstəliklər çox ləng inkişaf edir. Pəhrizin qoruyucu təsiri qocalma ilə əlaqəli xəstəliklərin əsas səbəbi olan iltihabın azalması ilə izah edilə bilər.
-
Azərbaycan Tibb Universiteti ilə Dünya Azərbaycanlı Alimlər Birliyi əməkdaşlığa başlayırƏn çox oxunanlar13 Aprel 2026308
-
Maternal sağlamlıq və hamiləlik ağırlaşmaları üzrə multidissiplinar konfrans keçiriləcəkƏn çox oxunanlar14 Aprel 2026278
-
Talassemiyasız həyat naminə könüllü qanvermə aksiyasıƏn çox oxunanlar14 Aprel 2026192
-
Körpələr evi işçilərinin əməkhaqları artırıldıƏn çox oxunanlar16 Aprel 2026162
-
Ana sağlamlığına və gələcəyə vurulan ağır zərbə - Selektiv abortƏn çox oxunanlar18 Aprel 2026160
-
Endokrinoloq: Qan təzyiqini effektiv idarə etməyin ən rasional yolu təbii və balanslaşdırılmış qidalanmadırƏn çox oxunanlar13 Aprel 2026146
-
“Talassemiyasız həyat naminə” proqramı çərçivəsində könüllü qanvermə aksiyasıƏn çox oxunanlar17 Aprel 2026136
-
Gələcəyin sağlamlığını birlikdə quraq! - “Qadın Sağlamlığı Mərkəzi” İctimai BirliyiƏn çox oxunanlar15 Aprel 2026136
-
15 aprel – Ekoloji Bilik GünüdürƏn çox oxunanlar15 Aprel 2026134
-
Orqan donorluğu ilə bağlı növbəti maarifləndirici tədbirƏn çox oxunanlar14 Aprel 2026124
-
AMEA-da ABŞ-ın qlobal səhiyyə təhlükəsizliyi üzrə nümayəndələri ilə görüşƏn çox oxunanlar16 Aprel 2026124
-
Leyla Əliyevanın təşəbbüsü ilə Albaniyada Xəstəxana Mərkəzinin pediatrik sedasiya otağı istifadəyə verilibƏn çox oxunanlar16 Aprel 2026122
-
Akademik Zərifə xanım Əliyevanın anım günündə aksiyaƏn çox oxunanlar16 Aprel 2026118
-
Öd yolları və pankreas xəstəliklərində minimal invaziv inqilabi üsuldurƏn çox oxunanlar15 Aprel 2026118
-
Katarakta əməliyyatı icbari tibbi sığorta hesabına qarşılanırƏn çox oxunanlar17 Aprel 2026118
-
Qida borusu və mədə xərçəngində Azərbaycan və Türkiyə həkimlərinin təcrübə mübadiləsi yeni mərhələ açırƏn çox oxunanlar20 Aprel 2026114
-
Anar Bayramov TƏBİB-in İcraçı direktoru təyin edilibƏn çox oxunanlar14 Aprel 2026104
-
17 Aprel – Ümumdünya Hemofiliya GünüƏn çox oxunanlar17 Aprel 2026100
-
Diabetin sonu? Çin alimləri hər şeyi dəyişə biləcək bir addım atdıƏn çox oxunanlar13 Aprel 202698
-
Səhər süfrəsinin qızıl qaydasıƏn çox oxunanlar17 Aprel 202692