COVID-19 pandemiyasının nə vaxt tamamilə başa çatacağı ilə bağlı dünya səhiyyə aləmində müxtəlif proqnozlar və fikirlər mövcuddur. Artıq 2025-ci ilin ortalarındayıq və virusun tamamilə yoxa çıxması ehtimalı getdikcə azalır; əksər mütəxəssislər artıq COVID-19-un endemik bir xəstəliyə çevrildiyini qəbul edir.

Azmedinfo.az bu mövzuda araşdırma yazını təqdim edir:

Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı (ÜST) COVID-19-u qlobal fövqəladə hal elan etdiyi dövrü rəsmi olaraq bitirsə də, virusun hələ də təhlükə olaraq qaldığını bildirir. Onlar virusun gələcəkdə mövsümi qrip kimi dövri olaraq peyda olacağını və müalicə, monitorinq vasitəsilə idarə olunacağını proqnozlaşdırırlar. ÜST, əsasən, virusun daimi bir təhdid kimi qalacağını, lakin əhalinin immunitetinin artması və müalicə imkanlarının genişlənməsi ilə daha az ölümcül olacağını düşünür.

Bir çox epidemioloq və viroloq hesab edir ki, pandemiyanın "sonu" virusun yoxa çıxması yox, onun təsirinin cəmiyyət üçün idarəolunan bir səviyyəyə enməsi deməkdir. Bu, geniş yayılmış peyvəndləmə, virusun yeni variantlarına qarşı effektiv müalicələrin olması və səhiyyə sistemlərinin artan xəstə yükünü idarə etməyə hazır olması ilə mümkün olacaq. Bəzi proqnozlara görə, 2025-ci ilin sonu və ya 2026-cı ilin əvvəllərində COVID-19-un qripə bənzər bir status alaraq, xüsusilə həssas qruplar üçün ciddi risklər yaratmağa davam edəcəyi gözlənilir.

Ancaq bəzi ekspertlər virusun mutasiya etmə potensialı səbəbindən hələ də ehtiyatlı olmağın vacibliyini vurğulayırlar. Yeni və daha yoluxucu, yaxud daha ölümcül variantların yaranması vəziyyəti yenidən pisləşdirə bilər. Buna görə də, davamlı nəzarət, peyvəndlərin yenilənməsi və beynəlxalq əməkdaşlıq həlledici əhəmiyyət kəsb edir.

Qısası, dünya səhiyyə aləmində əsas fikir budur ki, COVID-19 yoxa çıxmayacaq, lakin idarəolunan, endemik bir xəstəliyə çevriləcək. Pandemiyanın "bitməsi" daha çox onun ictimai həyata və səhiyyə sistemlərinə vurduğu zərərin minimuma enməsi kimi başa düşülür.