Azərbaycan Tibbi İnformasiya və Səhiyyə Portalı
23 Aprel 2026, Cümə axşamı, 14:25
Əlaqə vasitələri
Bizimlə əlaqə
Ekspert Azərbaycanda orqan donorluğu qaydaları və şəffaf bölgü sistemindən danışdı
25 Noyabr 2025
448
Ekspert Azərbaycanda orqan donorluğu qaydaları və şəffaf bölgü sistemindən danışdı

Meyit donorlarından götürülən orqanların kimə veriləcəyi Vahid İnformasiya Sistemi vasitəsilə müəyyən olunur. Donor məlumatları daxil edildikdən sonra sistemdə qeydiyyatda olan bütün xəstələrin tibbi göstəriciləri avtomatik analiz edilir və uyğunluğa görə sıralanır. Eyni tibbi şərtlərdə olan xəstələr arasında üstünlük ən uzun müddət gözləyənə verilir.


Azmedinfo.az xəbər verir ki, bu fikirləri Səhiyyə Nazirliyinin Orqan Donorluğu və Transplantasiyası üzrə Koordinasiya Mərkəzinin İdarə Heyətinin sədri Yeganə Abbasova lent.az-a müsahibəsində bildirib.


Ekspert buna dair məlumatlarının tam məxfiliyinin qanunla qorunduğunu, donor kimliyinin açıqlanmasının qadağan olduğunu vurğulayıb.


Qeyd edib ki, orqanların saxlanma müddəti orqandan asılı olaraq dəyişir: ürək 4–6 saat, ağciyər 6–8 saat, qaraciyər 10–12 saat, mədəaltı vəzi 12–18 saat, böyrək isə 24–36 saata qədər saxlanıla bilir. Bu səbəbdən orqan nə qədər tez köçürülərsə, transplantasiyanın uğur faizi bir o qədər yüksək olur.


“Hazırda ölkədə 1000-dən çox insan orqan transplantasiyasını gözləyir. Onların sırasında təqribən 360 nəfər böyrək, 150 nəfər qaraciyər, 25 nəfər ürək, 20 nəfər buynuz qişası, 540 nəfər isə sümük iliyi transplantasiyasına ehtiyac duyur. Ən böyük tələbat böyrək və sümük iliyi üzrədir”,- deyə Yeganə Abbasova bildirib.


Ekspert son illər ölkədə orqan donorluğu sahəsində mühüm irəliləyişlərin əldə olunduğunu deyib: “İlk dəfə meyit donordan orqanların götürülməsi, daha sonra region üzrə ilk ürək transplantasiyasının icrası bu sahədə əhəmiyyətli dönüş yaradıb. Donorluğa qeydiyyat ötən illə müqayisədə 8 dəfə artıb”.


Yeganə Abbasova diqqətə çatdırıb ki, orqanlarının köçürülməsi tam ödənişsiz, dövlət hesabına aparılır. Transplantasiya olunan şəxslərin ömür boyu istifadə etdiyi immunosupressiv dərmanların da xərcləri dövlət tərəfindən qarşılanır.


Onun sözlərinə görə, vətəndaşlar ölümündən sonra donor olmaq üçün verdikləri razılığı istənilən vaxt şəxsi kabinetdə dəyişə bilirlər. Qeydiyyat zamanı təmsilçi göstərilir, lakin bu şəxs yalnız məlumatlandırıcı funksiyaya malikdir və qərara təsir edə bilməz.


Ekspert onu da bildirib ki, qanuna əsasən, ölüm sonrası donorluq yalnız beyin ölümü reanimasiyada təsdiqləndiyi halda mümkündür. Qəfil ölüm, evdə və ya xəstəxanadan kənarda baş verən vəfat zamanı orqanların götürülməsi tibbi cəhətdən mümkün olmur.


Yeganə Abbasova sonda qeyd edib ki, bu günə qədər ölkəmizdə meyit donorlardan 42 orqan köçürülüb və bu transplantasiyalar ağır xəstələrin yenidən normal həyata qayıtmasına imkan yaradıb. Donor qeydiyyatında əksər vətəndaşlar bütün orqanlarını bağışlamağa razılıq verirlər.

Ən çox oxunanlar