COVID-19 pandemiyası, ehtimal ki, hələ virusa yoluxmadan öncə belə insan beyninin qocalmasını sürətləndirib.
Azmedinfo.az "Nature Communications" jurnalında dərc olunmuş yeni araşdırmaya əsasən yazır ki, pandemiyanın ilkin mərhələlərində belə insan beynində təxminən 5,5 aylıq struktur qocalma müşahidə olunub. Alimlər bu dəyişiklikləri stress, tənhalıq və ya həyat tərzindəki dəyişikliklərlə əlaqələndirirlər.
Tədqiqat çərçivəsində Nottinqem Universitetindən (Böyük Britaniya) Alirza Mohammadi-Nejad və həmkarları maşın öyrənməsi texnologiyası ilə 15 min beyin görüntüsünü analiz edərək yaşla bağlı dəyişiklikləri müəyyənləşdiriblər. Daha sonra 996 könüllünün pandemiyadan əvvəl və sonra aparılmış MRT görüntülərini müqayisə ediblər. Bunlardan 564 nəfər tamamilə pandemiyadan öncə skan olunmuş nəzarət qrupu olub. Qalan 432 nəfərin isə bir görüntüsü pandemiyadan əvvəl, digəri isə sonra götürülüb.
Nəticələr göstərib ki, pandemiya dövründə, hətta COVID-19-a yoluxmayan şəxslərdə belə, beynin boz və ağ maddəsində qocalmaya uyğun dəyişikliklər qeydə alınıb. Bu effekt xüsusilə kişilər və sosial-iqtisadi baxımdan zəif təbəqələrdə daha güclü müşahidə olunub.
Alimlər hesab edirlər ki, bu struktur dəyişikliklər tək qalmaq, karantin stresləri və ya fiziki aktivliyin, alkoqol istifadəsinin dəyişməsi kimi amillərlə əlaqədar ola bilər. Onlar qeyd edirlər ki, bu dəyişikliklər qismən geri dönə bilər. Lakin bu nəticələr yalnız Böyük Britaniyadan olan iştirakçılara əsaslandığı üçün bütün dünyada eyni təsiri təmsil etməyə bilər.
-
“Sağlam qadın güclü cəmiyyət” Qarabağ Simpoziumu keçiriləcəkƏn çox oxunanlar02 Sentyabr 2026286
-
Şimali Kiprdə üç günlük matəm elan edilibƏn çox oxunanlar31 Avqust 2026224
-
Yeganə Abbasova: Əsas məqsədimiz hər bir uşağın vaxtında transplantasiya yardımı almasıdırƏn çox oxunanlar29 Avqust 2026220
-
Almaniyada fəaliyyət göstərən azərbaycanlı cərrah Bakıda pasiyent qəbulu keçirəcəkƏn çox oxunanlar31 Avqust 2026176
-
Ruhun yoluƏn çox oxunanlar01 Sentyabr 2026174
-
Gün boyu tox qalmağın və əzələləri qorumağın qızıl qaydası – Endokrinoloqdan tövsiyələrƏn çox oxunanlar03 Sentyabr 2026172
-
“Zikr etmək” adı ilə insanlar mövhumata sürüklənirƏn çox oxunanlar30 Avqust 2026168
-
Quran oxumağı "qocalıq peşəsi"nə çevirmək xəritəni yolunun sonunda açmaq deməkdirƏn çox oxunanlar31 Avqust 2026168
-
Ürək əməliyyatında kəsiksiz üsul - Xəstəxanada növbəti TAVİ proseduru icra olunduƏn çox oxunanlar30 Avqust 2026166
-
Kövsər — davamlı nemətin Qurani mənasıƏn çox oxunanlar05 Sentyabr 2026166
-
Xolesterin səviyyəsinə nəzarət ürək-damar sağlamlığının qorunmasında həlledicidirƏn çox oxunanlar31 Avqust 2026166
-
Tibbi məqalələrin 90 faizində süni intellekt izi aşkarlanıb - Yeni araşdırmaƏn çox oxunanlar29 Avqust 2026154
-
TÖVHİDİN TƏHRİFİ: “SƏMAVİ DİNLƏR” YANLIŞI VƏ SARAY İSLAMININ YARADILMASIƏn çox oxunanlar06 Sentyabr 2026154
-
Əhalinin radiasiya təhlükəsizliyinin təmin edilməsi məqsədilə monitorinq aparılıbƏn çox oxunanlar29 Avqust 2026152
-
Adi metformin ilə uzadılmış təsirli (XR) metforminin fərqi nədir?Ən çox oxunanlar30 Avqust 2026152
-
Pankreas transplantasiyası nədir və kimlərə tətbiq olunur?Ən çox oxunanlar03 Sentyabr 2026148
-
Professor Gülnaz Dadaşova Münhendə "ESC Congress 2026"da iştirak edirƏn çox oxunanlar30 Avqust 2026148
-
Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidməti tibb işçilərinin işə qəbulunu elan edirƏn çox oxunanlar02 Sentyabr 2026146
-
Bədəninizin “ikinci ürəyi” var və onu hərəkətdə saxlamaq olduqca vacibdirƏn çox oxunanlar02 Sentyabr 2026142
-
Mərkəzi Gömrük Hospitalında rezidentura təhsilinə qəbul olunmuş həkim-rezidentlərlə görüşƏn çox oxunanlar01 Sentyabr 2026142