Azərbaycan Tibbi İnformasiya və Səhiyyə Portalı
23 Aprel 2026, Cümə axşamı, 17:17
Əlaqə vasitələri
Bizimlə əlaqə
Nature: Virusa yoluxmazdan əvvəl belə beynimizin qocalması sürətlənib
23 İyul 2025
378
Nature: Virusa yoluxmazdan əvvəl belə beynimizin qocalması sürətlənib

COVID-19 pandemiyası, ehtimal ki, hələ virusa yoluxmadan öncə belə insan beyninin qocalmasını sürətləndirib.

 

Azmedinfo.az "Nature Communications" jurnalında dərc olunmuş yeni araşdırmaya əsasən yazır ki, pandemiyanın ilkin mərhələlərində belə insan beynində təxminən 5,5 aylıq struktur qocalma müşahidə olunub. Alimlər bu dəyişiklikləri stress, tənhalıq və ya həyat tərzindəki dəyişikliklərlə əlaqələndirirlər.

 

Tədqiqat çərçivəsində Nottinqem Universitetindən (Böyük Britaniya) Alirza Mohammadi-Nejad və həmkarları maşın öyrənməsi texnologiyası ilə 15 min beyin görüntüsünü analiz edərək yaşla bağlı dəyişiklikləri müəyyənləşdiriblər. Daha sonra 996 könüllünün pandemiyadan əvvəl və sonra aparılmış MRT görüntülərini müqayisə ediblər. Bunlardan 564 nəfər tamamilə pandemiyadan öncə skan olunmuş nəzarət qrupu olub. Qalan 432 nəfərin isə bir görüntüsü pandemiyadan əvvəl, digəri isə sonra götürülüb.

 

Nəticələr göstərib ki, pandemiya dövründə, hətta COVID-19-a yoluxmayan şəxslərdə belə, beynin boz və ağ maddəsində qocalmaya uyğun dəyişikliklər qeydə alınıb. Bu effekt xüsusilə kişilər və sosial-iqtisadi baxımdan zəif təbəqələrdə daha güclü müşahidə olunub.

 

Alimlər hesab edirlər ki, bu struktur dəyişikliklər tək qalmaq, karantin stresləri və ya fiziki aktivliyin, alkoqol istifadəsinin dəyişməsi kimi amillərlə əlaqədar ola bilər. Onlar qeyd edirlər ki, bu dəyişikliklər qismən geri dönə bilər. Lakin bu nəticələr yalnız Böyük Britaniyadan olan iştirakçılara əsaslandığı üçün bütün dünyada eyni təsiri təmsil etməyə bilər.

 

Ən çox oxunanlar