Uzun ömürlə bağlı aparılan yeni araşdırmalar göstərir ki, insan orqanizminin bəzi orqanları digərlərindən daha mühüm rol oynaya bilər. Alimlər müəyyən ediblər ki, xüsusilə beyin və immun sisteminin "gənc" qalması ürək və ya ağciyərlərin yavaş qocalmasından daha böyük əhəmiyyət daşıyır.
Azmedinfo.az "Planet today" nəşrinə istinadən yazır ki, Mount Sinaidəki İkan Tibb Məktəbinin tədqiqatçısı Hamilton Se-Hvi O-nun rəhbərlik etdiyi komanda UK Biobank layihəsi çərçivəsində 40–70 yaş arasında olan 44 min nəfərdən götürülmüş qan nümunələrində təxminən 3000 zülalın səviyyəsini analiz edib. Genetik məlumatlardan istifadə edərək bu zülalların bədənimizdə hansı orqanlarla əlaqəli olduğunu müəyyənləşdirən tədqiqatçılar onların əsasən beyin, immun sistemi, ürək, qaraciyər, ağciyər, əzələ, mədəaltı vəzi, böyrəklər, bağırsaq və piy toxumalarında cəmləndiyini aşkar ediblər.
Komanda daha sonra süni intellekt modelləri vasitəsilə bu orqan və sistemlərin yaşını proqnozlaşdırıb. Nəticələr göstərib ki, bəzi iştirakçıların bədənində müəyyən orqanlar digərlərindən daha sürətlə yaşlanır. Tədqiqatın növbəti mərhələsində bu modellər digər iştirakçıların orqan yaşlarını müəyyənləşdirmək üçün tətbiq olunub və onların sağlamlıq durumu 11 il müddətində izlənilib.
Məlum olub ki, yalnız bir orqanın və ya immun sisteminin vaxtından əvvəl qocalması belə ölüm riskini 1,5–3 dəfə artırır. Eyni zamanda, bu cür "yaşlı" orqanların sayı artdıqca risk də yüksəlir. Maraqlıdır ki, ürək və ağciyər kimi orqanların gənc olması ömür uzunluğuna ciddi təsir göstərməyib. Lakin beyni və immun sistemi xüsusilə gənc qalan insanlarda ölüm riski 40–56 faiz azalıb.
Kolumbiya Universitetinin professoru Alan Koen bildirir ki, beyin və immun sistemi orqanizmdə bir çox həyati funksiyaları tənzimlədiyindən onların vəziyyəti ümumi sağlamlığa və ömür uzunluğuna əhəmiyyətli dərəcədə təsir edir.
Bununla belə, ekspertlər bildirirlər ki, qanda müəyyən edilən zülal markerləri orqanların real yaşlanma prosesini tam əks etdirməyə bilər. Həmçinin, tədqiqatın əsas iştirakçılarının etnik və sosial baxımdan məhdud auditoriyanı əhatə etməsi nəticələrin universallığını şübhə altına alır.
Hazırda beyin və immun sisteminin yaşlanmasını birbaşa ləngidəcək metodlar olmasa da, bu istiqamətdə əldə edilən məlumatlar gələcəkdə bu sistemləri hədəfləyən dərmanların hazırlanmasına və insanların daha uzun və sağlam yaşamasına töhfə verə bilər.
-
“Sağlam qadın güclü cəmiyyət” Qarabağ Simpoziumu keçiriləcəkƏn çox oxunanlar02 Sentyabr 2026286
-
Şimali Kiprdə üç günlük matəm elan edilibƏn çox oxunanlar31 Avqust 2026224
-
Yeganə Abbasova: Əsas məqsədimiz hər bir uşağın vaxtında transplantasiya yardımı almasıdırƏn çox oxunanlar29 Avqust 2026220
-
Almaniyada fəaliyyət göstərən azərbaycanlı cərrah Bakıda pasiyent qəbulu keçirəcəkƏn çox oxunanlar31 Avqust 2026176
-
Ruhun yoluƏn çox oxunanlar01 Sentyabr 2026174
-
Gün boyu tox qalmağın və əzələləri qorumağın qızıl qaydası – Endokrinoloqdan tövsiyələrƏn çox oxunanlar03 Sentyabr 2026172
-
“Zikr etmək” adı ilə insanlar mövhumata sürüklənirƏn çox oxunanlar30 Avqust 2026168
-
Quran oxumağı "qocalıq peşəsi"nə çevirmək xəritəni yolunun sonunda açmaq deməkdirƏn çox oxunanlar31 Avqust 2026168
-
Ürək əməliyyatında kəsiksiz üsul - Xəstəxanada növbəti TAVİ proseduru icra olunduƏn çox oxunanlar30 Avqust 2026166
-
Kövsər — davamlı nemətin Qurani mənasıƏn çox oxunanlar05 Sentyabr 2026166
-
Xolesterin səviyyəsinə nəzarət ürək-damar sağlamlığının qorunmasında həlledicidirƏn çox oxunanlar31 Avqust 2026166
-
Tibbi məqalələrin 90 faizində süni intellekt izi aşkarlanıb - Yeni araşdırmaƏn çox oxunanlar29 Avqust 2026154
-
TÖVHİDİN TƏHRİFİ: “SƏMAVİ DİNLƏR” YANLIŞI VƏ SARAY İSLAMININ YARADILMASIƏn çox oxunanlar06 Sentyabr 2026154
-
Əhalinin radiasiya təhlükəsizliyinin təmin edilməsi məqsədilə monitorinq aparılıbƏn çox oxunanlar29 Avqust 2026152
-
Adi metformin ilə uzadılmış təsirli (XR) metforminin fərqi nədir?Ən çox oxunanlar30 Avqust 2026152
-
Pankreas transplantasiyası nədir və kimlərə tətbiq olunur?Ən çox oxunanlar03 Sentyabr 2026148
-
Professor Gülnaz Dadaşova Münhendə "ESC Congress 2026"da iştirak edirƏn çox oxunanlar30 Avqust 2026148
-
Səfərbərlik və Hərbi Xidmətə Çağırış üzrə Dövlət Xidməti tibb işçilərinin işə qəbulunu elan edirƏn çox oxunanlar02 Sentyabr 2026146
-
Bədəninizin “ikinci ürəyi” var və onu hərəkətdə saxlamaq olduqca vacibdirƏn çox oxunanlar02 Sentyabr 2026142
-
Mərkəzi Gömrük Hospitalında rezidentura təhsilinə qəbul olunmuş həkim-rezidentlərlə görüşƏn çox oxunanlar01 Sentyabr 2026142