Azərbaycan Tibbi İnformasiya və Səhiyyə Portalı
23 Aprel 2026, Cümə axşamı, 17:04
Əlaqə vasitələri
Bizimlə əlaqə
Allergiyalar ağciyər xərçəngi riskini azalda bilər - Yeni araşdırma
22 İyul 2025
464
Allergiyalar ağciyər xərçəngi riskini azalda bilər - Yeni araşdırma

Allergiya qoruyucu ola bilərmi? Yeni bir genişmiqyaslı araşdırma, bəzi yayğın allergiyaların — xüsusilə allergik rinitin (burun axıntısı və asqırma ilə müşayiət olunan mövsümi allergiya) ağciyər xərçəngi riskini azalda biləcəyini göstərib. Bu təsir daha çox kişilərdə müşahidə olunub.

Azmedinfo.az "Frontiers in Medicine" jurnalında dərc olunnan tədiqiqata istinadən yazır ki, alimlər allergik xəstəliklərlə ağciyər xərçəngi arasında olan əlaqəni araşdırıblar.

Ağciyər xərçəngi dünyada ən çox yayılan və ölümə səbəb olan xərçəng növlərindən biridir. 2010–2019-cu illər arasında bu xəstəliyin halları 26%, ölüm göstəriciləri isə 20% artıb.

Tədqiqat göstərib ki, allergiyanın növü bu riskə fərqli təsir göstərir. Məsələn, astma ağciyər xərçəngi riskini artıra bilər. Amma allergik rinit və ya ekzema kimi xəstəliklər bu riski azalda bilər. Astma bu araşdırmaya daxil edilməyib, çünki onun xərçənglə əlaqəsi artıq dəqiq məlumdur və nəticələri çaşdıra bilərdi.

Mütəxəssislər bildirir ki, allergiyanın xərçəng riskini azaltmasının səbəbi immun sisteminin daha aktiv işləməsi ola bilər. Belə olan halda, immun sistem xərçəng hüceyrələrini erkən mərhələdə tanıyıb məhv edə bilər. Amma başqa bir fərziyyəyə görə, allergiyanın yaratdığı xroniki iltihab bəzən əks təsir də göstərə bilər — hüceyrələrdə mutasiyalara yol açaraq xərçəng riskini artıra bilər.

Araşdırmada həmçinin qeyd olunur ki, allergik reaksiyalar orqanizmdə eyni zamanda həm zərərli, həm də qoruyucu təsir göstərə bilər. Yəni bir bölgədə zərər verə, başqa bir nahiyəni isə qorumağa kömək edə bilər.

Bu araşdırma çərçivəsində alimlər allergik rinit və ekzema ilə ağciyər xərçəngi arasında əlaqəyə dair mövcud elmi məqalələri araşdırıblar. Web of Science, Embase, Cochrane Library və PubMed kimi böyük elmi bazalardan yüzlərlə iş araşdırılıb və nəticədə 10 yüksək keyfiyyətli tədqiqat seçilərək meta-analiz aparılıb. Bu tədqiqatlar ümumilikdə 3,8 milyon iştirakçını əhatə edib.

Nəticələr göstərib ki, bəzi allergiyalar həqiqətən də ağciyər xərçəngi riskini azalda bilər, lakin bu sahədə hələ də dəqiqləşdirilməli çox suallar var. Tədqiqatçılar əlavə elmi araşdırmalara ehtiyac olduğunu vurğulayırlar.

Ən çox oxunanlar